Trong một dây chuyền sản xuất, doanh nghiệp có thể đầu tư nhà xưởng hiện đại, máy móc tiên tiến, nguyên vật liệu chất lượng cao và đội ngũ nhân sự giàu kinh nghiệm. Nhưng nếu những thông tin về khối lượng, nhiệt độ, áp suất, lưu lượng, điện năng, kích thước hoặc các chỉ tiêu kỹ thuật khác không được đo lường chính xác, doanh nghiệp vẫn có thể phải đối mặt với những sai lệch khó nhận biết.
Đó là lý do Chương trình bảo đảm đo lường được xác định là một trong những nội dung trọng tâm của Đề án 996 – Đề án được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 996/QĐ-TTg ngày 10/8/2018 nhằm hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập quốc tế.
Một phép đo chính xác có thể tạo ra nhiều giá trị
Khi một doanh nghiệp sử dụng hệ thống đo để xác định lượng nguyên liệu đưa vào sản xuất. Chỉ một sai số nhỏ của phương tiện đo, nếu lặp lại qua hàng nghìn chu kỳ sản xuất, cũng có thể tạo ra chênh lệch lớn về nguyên liệu và phát sinh những khoản chi phí không nhỏ. Tương tự, với các thiết bị đo lưu lượng, áp suất, nhiệt độ, điện năng hay các chỉ tiêu chất lượng sản phẩm, độ chính xác của phép đo không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà còn tác động trực tiếp đến hiệu quả sản xuất, chi phí và chất lượng sản phẩm.
Bởi vậy, kiểm soát đo lường tốt chính là bảo đảm doanh nghiệp có được những dữ liệu chính xác và đáng tin cậy để quản trị và ra quyết định. Đây cũng là giá trị cốt lõi của Chương trình bảo đảm đo lường, không dừng lại ở kiểm định, hiệu chuẩn từng thiết bị, mà phải xây dựng và quản lý một hệ thống đo lường đồng bộ, chính xác và được kiểm soát xuyên suốt quá trình sản xuất.
Theo định hướng của Đề án 996, hỗ trợ doanh nghiệp bảo đảm đo lường được thực hiện thông qua nhiều hoạt động: kiểm định, hiệu chuẩn, thử nghiệm phương tiện đo, chuẩn đo lường và xây dựng phương pháp đo.
Cách tiếp cận này cho thấy bảo đảm đo lường cần được thực hiện theo một quy trình có hệ thống. Doanh nghiệp trước hết cần xác định những hoạt động đo lường nào đang được sử dụng trong sản xuất, kinh doanh. Trên cơ sở đó, xác định phương tiện đo, chuẩn đo lường và phương pháp đo cần thiết và xây dựng kế hoạch kiểm định, hiệu chuẩn; theo dõi tình trạng thiết bị, lưu giữ hồ sơ và kiểm soát kết quả đo.
Đo lường tốt – chất lượng tốt – thương hiệu mạnh
Đối với doanh nghiệp, chất lượng sản phẩm không chỉ được tạo ra ở khâu cuối cùng. Chất lượng được hình thành xuyên suốt quá trình từ nguyên liệu đầu vào, sản xuất, kiểm tra, thử nghiệm đến sản phẩm cuối cùng. Trong toàn bộ quá trình đó, đo lường cung cấp những dữ liệu quan trọng để doanh nghiệp biết mình đang sản xuất “đúng” hay chưa. Khi kết quả đo đáng tin cậy, doanh nghiệp có thể kiểm soát tốt hơn các thông số kỹ thuật, giảm sản phẩm không phù hợp, hạn chế hao hụt, giảm chi phí khắc phục và nâng cao năng suất. Đồng thời, kết quả đo chính xác còn góp phần tạo lập sự minh bạch giữa doanh nghiệp với khách hàng, đối tác và cơ quan quản lý. Đây là yếu tố đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng hoặc thị trường xuất khẩu.
Đừng chờ đến khi có sai số mới quan tâm đến đo lường
Một trong những yêu cầu quan trọng đặt ra hiện nay là chuyển từ tư duy “đo lường để đáp ứng yêu cầu” sang “đo lường để nâng cao hiệu quả”. Doanh nghiệp không nên chỉ quan tâm đến phương tiện đo khi đến hạn kiểm định hoặc khi phát sinh sự cố. Thay vào đó, cần chủ động xây dựng Chương trình bảo đảm đo lường phù hợp với quy mô, ngành nghề và quy trình sản xuất của mình. Ngay cả doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng có thể bắt đầu từ những việc thiết thực: lập danh mục phương tiện đo, xác định thiết bị quan trọng, kiểm tra tình trạng thiết bị, thực hiện kiểm định, hiệu chuẩn, chuẩn hóa phương pháp đo và phân công trách nhiệm quản lý.
Từ những việc tưởng như nhỏ đó, doanh nghiệp từng bước hình thành một hệ thống đo lường có kiểm soát.
Chủ động đo lường là chủ động cạnh tranh
Đề án 996 xác định rõ mục tiêu tăng cường hoạt động đo lường gắn chặt với hoạt động doanh nghiệp, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp nghiên cứu, ứng dụng công nghệ đo lường tiên tiến trong quá trình sản xuất.
Trong giai đoạn mới, cùng với chuyển đổi số, tự động hóa và đổi mới công nghệ, yêu cầu về dữ liệu đo chính xác ngày càng cao. Đo lường không còn đứng riêng trong phòng kỹ thuật mà ngày càng trở thành một phần của hệ thống quản trị và ra quyết định.
Với doanh nghiệp, xây dựng và áp dụng Chương trình bảo đảm đo lường chính là chủ động kiểm soát một trong những yếu tố nền tảng của năng suất và chất lượng.
Khi mỗi con số được đo đúng, mỗi quyết định sản xuất có thêm một cơ sở tin cậy. Khi mỗi quy trình được kiểm soát tốt hơn, doanh nghiệp có thêm cơ hội giảm chi phí, nâng cao chất lượng và củng cố uy tín trên thị trường.
Đó cũng chính là giá trị thiết thực mà Chương trình bảo đảm đo lường hướng tới.
